Na Almeda T. | mkazi wa kisheria
Maandishi maalum kwa Amjambo Africa
Sikuwahi kufikiria ningeweza kuhisi hofu hii nchini Marekani. Si jinsi hii. Si baada ya kila kitu nilichowacha nyuma.Nyumbani, polisi walikuwa kitu cha kuogopwa.
Watu walitoweka. Vikosi vya usalama vilifanya kazi pamoja na vikundi vya kijeshi na wawakilishi wa vyama vya kisiasa. Unapomuona mtu aliyevaa koti la polisi, maana yake ni hatari, si msaada. Lakini nchini Marekani, nilidhani nilikuwa nimetafuta kitu tofauti.
Bado nakumbuka mara ya kwanza nilipodai 911 kwa sababu gari langu halikuanzisha nyumbani. Mtu alijibu. Mtu alikuja. Hawakuniniuliza jina langu. Waliweza tu kusaidia. Wakati huo, kwangu, ulikuwa ufafanuzi wa ustaarabu. Lakini leo, hisia hiyo inazidi kufifia.
Aina tofauti ya mpaka
Nisafiri hivi karibuni nje ya nchi. Nilichokiona niliporejea kininishtua. Abiria wenzangu wa ndege — hata raia wa demokrasia za Magharibi — walikuwa wakifuta posts za mitandao ya kijamii kabla ya kufika Marekani. Nilikutana na raia wa Canada akifuta simu yake kabla ya kupanda ndege yake kurudi nyumbani kutoka Afrika. Kwa nini? Kwa sababu alikuwa amekosoa hadharani utawala wa Trump na alikuwa na hofu kuwa hiyo inaweza kusababisha matatizo kwenye uhamiaji.
Katika uwanja wa ndege, hofu ilikuwa kila mahali. Niliona katika macho ya Wazungu, Waafrika, Wana-Amerika wa Latin. Raia wa Ufaransa alinambia hakuwa akihisi salama kuingia Marekani tena. “Hujui kamwe,” alisema kwa sauti ya chini, “ikiwa mlinzi wa mpaka atakapoamua leo, wewe ni tatizo.”
Kwa mara ya kwanza tangu nilipofika Marekani, sikuweza kumuamini afisa wa mpaka. Niliangalia, nikajibu kwa edha, lakini katika moyo wangu, nilihisi wasiwasi sawa na nilichokijua katika nchi yangu ya asili. Hayo hayakupaswa kutokea hapa.
Familia zilizo katika hali tofauti
Kogumu na hofu inaingia ndani ya nyumba zetu. Najua familia ambazo mwanachama mmoja ni raia wa Marekani, mwingine ni mkazi wa kudumu, na mwingine bado anasubiri hifadhi. Katika tamaduni fulani, mtu akiwa katika hali ya kisheria yenye nguvu, hukaa kimya kuhusu siasa — si kwa sababu hawawezi kujali, bali kwa sababu hawataki kuumiza wapendwa wao ambao bado wako katika hatari.
Ni aina ya shinikizo isiyoonekana — kama kutembea pamoja lakini huwezi kusema ukweli mmoja. Na bado, ndani ya nyumba za watu hawa waliokuwa na wasiwasi, watoto bado wanasema “nchi yetu” wanapozungumzia Marekani. Hawajui wimbo mwingine wa taifa isipokuwa “The Star-Spangled Banner.”
Ukatili si dhana ya mbali tena.
Tulikuwa tunasema, “Tulitoroka ukatili. Tulikuja hapa kuwa huru.” Lakini sasa, watu wanakusiana tena. Wakiogopa kusema. Wakiogopa kuonekana. Na hiyo sauti ya kusheleza inatokea katika nchi inayojitambulisha kama kiongozi wa dunia huru.
Mtu mwenye umri wa mika 40 aliweka wazi: “Tulidhani tumekwepa ujinga wa ukandamizaji, lakini sasa tunaona kwamba hakuna jamii isiyo na hatari. Hakuna anayeweza kusema, ‘Nimefikia kiwango ambacho hakuna atakayejaribu kukizamisha tena.”
Aliongeza: “Hakuna miongoni mwetu anayeweza kulala kwenye mablanketi mawili tena” – kwa maneno mengine, hatuwezi kuwa na raha mno.
Hata wale wasio na hatari ya kufukuzwa – ikiwa ni pamoja na Wamarekani weupe – wanaanza kuuliza maswali magumu. Hapa karibu nilikutana na mzee mweupe ambaye alinieleza, bila kusita, kwamba alikuwa akifikiria kuhamia Canada. “Kuna hofu kila mahali,” alisema. “Sasa si tu kuhusu rangi. Ni kuhusu uhuru.”
Hata hivyo, watu wana matumaini
Licha ya yote haya, jambo moja linalonipa matumaini ni kwamba watu wanajipanga. Wanajifunza haki zao. Wanasaidiana. Hata wale ambao hawako katika hatari wanajitokeza, wakisema, wakijitahidi kupata habari.
Trump anawatia hofu watu, ndiyo. Lakini pia amehamasisha aina fulani ya upinzani – na uvumilivu – ambayo huenda hatimaye ikaimarisha nchi.
Tunajifariji kwa kusema:
“Tuwe na matumaini ya bora. Nchi hii ni ya sisi sote. Ilijengwa na wahamiaji. Na bila kujali kinachoendelea, bado inaona kwa watu kile wanachoweza kutoa – si tu kile walichonacho.”
Na hiyo ndiyo sababu bado ninaamini katika Ndoto ya Amerika. Siyo kama kauli mbiu, bali kama kitendo cha kila siku cha ujasiri.
